KUP TERAZ

Legendy Polskie

Polecam odwiedzić:

Mroźna Fjolnmara

Fantastyka grozy Warsil

Sławmy Słowian!

O AUTORZE

Nazywam się Adrian i od lat tropię ślady dawnych wierzeń Słowian. W moich tekstach nie znajdziesz wyssanych z palca legend – każdą opowieść buduję na fundamencie prac prof. Aleksandra Gieysztora i innych wybitnych badaczy. Moją misją jest pokazanie Ci naszych korzeni w sposób rzetelny i wolny od przekłamań.

Tę samą pasję do tworzenia przelewam na karty moich książek. W Legendach Polskich dokonuję re-tellingu podań, którymi zaczytywaliśmy się do snu. Z kolei w Opowieściach Ku – moim ukochanym dziele – zapraszam Cię do onirycznego świata baśni i mitologii, gdzie magia jest ważniejsza niźli ludzka logika.

Medieval fantasy to klasyka fantastyki. Jednak zostawmy za sobą chłodne mury gotyckich zamków, rycerskie turnieje i mgliste trakty. Świat u zarania dziejów wygląda zupełnie inaczej. To rzeczywistość przesiąknięta aromatem palonego kadzidła, mosiężnego pyłu i zakrzepłej krwi.

Oto przewodnik po tym, jak zbudować antyczne uniwersum w świecie fantasy. Nie uświadczysz tu rycerzy, czarodziejów w spiczastych kapeluszach ani niezawodnego żelaznego miecza u boku głównego bohatera. Spotkasz za to mityczne bestie, królów-bogów oraz mityczny, pełen tajemnic świat.

I. Fundamenty świata. Tyrania kosmosu i marmuru

W średniowiecznym fantasy bohater często sam kuje swój los. W epoce brązu człowiek to często pionek na szachownicy, na której grają o wiele potężniejsze siły.

Zanim zaczniesz kuć pierwsze miasta jako Kowal Opowieści, musisz wytyczyć motywy starożytnego worldbuildingu. Dwie zasady rządzą tu wszystkim: Fatum (nieuchronne przeznaczenie, którego nie da się oszukać) oraz Hybris (pycha, za którą bogowie zawsze zsyłają nieproporcjonalną, okrutną karę).

To te dwa prawa dyktują wszystko. To na nich budujesz konflikt i popychasz fabułę do przodu. Co istotne: nie muszą one dotyczyć Twojego protagonisty bezpośrednio. Być może to pycha pięknej królowej i przeznaczenie jej syna sprawiają, że Twój bohater ze zwykłego rolnika stanie się herosem?

Kiedy prawa kosmosu są już ustalone, czas zbudować na nich cywilizację. Zamiast rozproszonych po mapie wiosek i zamków, zbij całą ludzkość w ciasnym, dusznym polis. Projektując społeczeństwo w antycznym fantasy, zderz ze sobą  absolutne skrajności.

1. Władza absolutna – król-pomazaniec, sprawujący feudalne rządy, ustępuje miejsca żywemu bogu-tyranowi, którego potęga opiera się na paraliżującym terrorze i potężnej magii.

2. Serce metropolii – klasyczne karczmy i gildie zostają zastąpione przez marmurowe fora, monumentalne zigguraty i ociekające krwią areny igrzysk.

3. Krew jako waluta – zamiast chłopów pracujących na polach, otrzymujesz niewolników masowo ginących w kopalniach czy przy budowie metropolii, zmuszonych do wznoszenia cywilizacji, która im za to nie podziękuje.

4. Cień w świetle dnia – intryga nie polega tu na podsunięciu trucizny w ciemnym, zamkowym korytarzu. To sztylet ukryty w białej todze i wyrok wykonany na schodach senatu, na oczach tłumu.

W starożytności piękno kolumnad zawsze opiera się na łańcuchach. Zrozumienie tego kontrastu to połowa sukcesu w budowaniu klimatu. A przy okazji świetna okazja do zadania sobie jako pisarzowi pytania: kto powinien być herosem w tak wykreowanym świecie?

Ogranicza Cię tylko Twoja własna wyobraźnia!

II. Gniew, krew i magia gwiazd

Magia i potwory w epoce brązu to nie są dwie oddzielne kategorie. To awers i rewers tej samej, brązowej monety.

W starożytności magia nie służy do zapalania świeczek. Jest fundamentalnym narzędziem inżynierii i religii, a jej najtwardszą walutą zawsze jest życie.

Tworząc magię w antycznym fantasy, iddaj moc w ręce bezwzględnych kapłanów oraz szamanów. Zaklęciem nie jest machnięcie różdżką. Zaklęciem jest całe miasto, w którym zigguraty i ulice zbudowano zgodnie z geometrią gwiazd, by stworzyć kosmiczną tarczę. Aby ta tarcza działała, na ołtarzach musi lać się krew białych byków (lub jeńców wojennych). Z kolei w odległych świątyniach wyrocznie wdychające wulkaniczne opary muszą płacić własnym zdrowiem psychicznym za każdy wyszeptany przez bogów wyrok.

Z tego samego, mrocznego źródła powstają bestie. Biorąc na warsztat projektowanie potworów w antycznym fantasy, musisz pamiętać, że nie są one elementem lokalnej fauny. Są koszmarami, bytami niepasującymi do tego świata, których obecność zmienia cały lokalny ekosystem oraz społeczeństwo.

Jak wykreować bestię godną antyku?

1. Zabij stadność – nie ma hord minotaurów ani stad sfinksów. Potwór to anomalia, wymuszająca na protagoniście odrzucenie klasycznej taktyki.

2. Nadaj jej tragiczną genezę – monstrum to często owoc boskiej klątwy. To żywy pomnik świętokradztwa jakiegoś władcy lub nieszczęsna ofiara zazdrosnego panteonu (jak Meduza).

3. Uczyń z niej strażnika – relikty pierwotnego chaosu nie błąkają się bez celu. Strzegą granic, do których śmiertelnicy nie mają dostępu, często testując herosów nie za pomocą kłów, ale morderczych zagadek.

Możesz też tutaj namieszać. Być może istnieją stadne bestie albo też bóg-król wyhodował rasę potworów, wykorzystując do tego straszliwe, magiczne rytuały na cześć zapomnianych bogów? Pamiętaj po prostu, aby nie tworzyć z antycznych bestii potworów, na które bohater bierze zlecenie w karczmie i wraca po paru godzinach po zapłatę.

III. Rdzewiejący brąz i pęknięte tarcze. Rzeź z bliska

Świat u progu cywilizacji to świat nieustannych wojen o zasoby, niewolników i przychylność bogów. Kiedy dyplomacja w senacie zawodzi, Twoi bohaterowie trafiają w sam środek rzezi.

Skupiając się na bitwach w antycznym fantasy, musisz zmienić dynamikę walki. Odbierz bohaterom długie stalowe miecze i zwinne uniki. Wrzuć ich w klaustrofobiczny ścisk falangi. W tym murze z ciał jedyną gwarancją przetrwania jest ciężka, okrągła tarcza i człowiek stojący ramię w ramię.

Powietrze gęstnieje od pyłu, pancerze z lnu i spiżu gotują żołnierzy żywcem w pełnym słońcu, a podstawowa broń, czyli włócznia, łamie się lub wygina na napierśnikach wroga.

Kiedy piechota dusi się w zwartym szyku, na flankach ryczą rydwany. Te ciężkie wozy bojowe, zaprzężone w mityczne, opancerzone bestie, wbijają się w szeregi z siłą antycznych czołgów, łamiąc kości i morale na długo przed bezpośrednim starciem.

Walka w epoce brązu jest odarta z rycerskiego romantyzmu.

IV. Skok w otchłań. Za krawędzią znanej mapy

W końcu nadejdzie moment, w którym mury polis nie wystarczą, by ochronić (lub uwięzić) Twoich bohaterów. Wypchnij ich w nieznane, obnażając przed nimi potęgę i wrogość świata.

Kluczem do eksploracji w antycznym fantasy jest świadomość, że natura to nie jest bierne tło. Morze to żywy, kapryśny byt, który roztrzaska każdy statek, jeśli nie otrzyma wcześniej krwawej ofiary. Żegluga za krawędź pergaminu to nie poszukiwanie skarbów, lecz mordercza Odyseja. To seria brutalnych, izolowanych epizodów na tajemniczych archipelagach.

Właśnie tam, wśród wysp rządzonych przez nieśmiertelne czarodziejki i ziem pożeraczy ludzkiego mięsa, ostatecznie sprawdzisz, czy Twój protagonista ma w sobie wystarczająco dużo sprytu, woli i bezczelności, by rzucić wyzwanie samemu przeznaczeniu i wrócić do domu.

Podsumowanie – antyczne fantasy

Fantastyka umieszczona w erze starożytności to ciekawy motyw. Wszyscy w końcu znamy mity greckie (mam nadzieję, że słowiańskie również, skoro tu jesteś!), które stanowią podstawę wielu naszych opowieści. Wykorzystując antyczne archetypy, wielu pisarzy tworzyło własne, niesamowite historie.

Antyczne fantasy jest dosyć nietypowe, lecz tym bardziej szalenie ciekawe. Możesz tu oddać się swojej wyobraźni i przepisać świat na nowo. Co by było, gdyby w Rzymie cesarz, przywdziewając koronę, zyskiwał władzę nad potężnymi legionami golemów? Wówczas żaden generał nie odważyłby się rzucić mu otwartego wyzwania.

A gdybyś tak przeniósł Azteków na europejski kontynent? Czy ich żądza krwi doprowadziłaby do tego, że cała Europa ugięłaby się przed Pierzastym Wężem?

Możesz też wykorzystać nasze rodzime mity Słowian. Stwórz historię, w której starożytność miesza się z medieval fantasy. Wojmir, wojownik Peruna, toczy boje ze średniowiecznymi rycerzami, którzy pod obietnicą cywilizacji i zbawienia, niosą ze sobą niewolę, krew i ogień, o to, kto będzie panował na kontynencie.

Powodzenia, Kowalu Opowieści!